2008 сенесининъ октябрь айында Къырымтатар халкъынынъ “Намус” акъсакъаллар кенъеши Бишкек мукъавелесини имзалагъан девлетлернинъ, яни сабыкъ он беш джумхуриетнинъ президентлерине мураджаат эткен эдилер.
Мураджаатта олар бу девлетлернинъ реберлерине Бишкек мукъавелеси киби пек адалетли ве инсансевер весикъа имзалагъанлары ичюн миннетдарлыкъ бильдирелер, чюнки Бишкек мукъавелеси “сюргюн олунгъан шахслар, миллий азлыкълар ве халкъларнынъ акъ-укъукъларыны тиклев меселелерине аит” олып, халкъымызгъа ватанына къайтмакъ джерьяны девамында авдет олувнен багълы мешакъатларны енъмеге ярдым эте эди.
Весикъада халкъымыз тарихий ватанында насыл къыйынлыкъларгъа расткельгени, амма умютлери буюк олгъаны, халкъ яваш-яваш озь медениети, санаты ве тилини тиклегени акъкъында языла. Бундан гъайры украин акимиети бир сыра маниалар яраткъаны себебинден сюргюнлик ерлеринде къалгъан ватандашларымыз къайтып оламагъаны, иш ерлери ве дигер меселелерде буюк къыйынлыкълар чеккени де къайд этиле.
Умуминсан къыйметликлери эписи халкълардан эйи, достане мунасебетлер талап эте. Акъсакъаллар президетлерге мураджаат этерек, халкъымызгъа къолтутмаларыны ве ярдым этмелерини, къырымтатар халкъынынъ вазиетини Бишкек му-къавелесини имзалагъан девлетлернинъ невбеттеки оладжакъ мушавересинде музакере этмелерини риджа эттилер.
Ильк оларакъ бу мураджаат мектюбине Беяз Русие джевап берди. Онда, шу джумледен бойле сатырлар бар:
«Сизинъ мураджаатынъыз муджиби Беяз Русие джумхуриети халкъларны, миллий азлыкъларны ве айры шахсларны зораки кочюрмек тоталитар амелиятына даима къаршы турды. Беяз Русиенинъ хусусиети шунда ки, о инсан акъ-укъукълары саасында халкъара стандартларына ве миллий азлыкъларнынъ акъ-укъукъларына риает этильмеси саасында халкъара ишбирликке эмиет бере. Шимдики заманда бизим девлетимизде 123-тен зияде миллет яшай ве олар эписи тамыр халкъ иле мусавий акъ-укъукъ саиби олып, джемиетте юксек ве нуфузлы ерлерни туталар.
Белорус джемиетинде олгъан миллет-лерара мемнюнлик мемлекет ватандашларынынъ дегерлиги, этносларара ишбирлик тарихий аньанелери, эм де девлетнинъ бу саадаки айдын ве мунтазам сиясетине багълы.
Беяз Русиеде миллий азлыкъларнынъ медениети ве тилини сакълай ве инкишаф эттире, оларнынъ медений ве тасиль тешкилятлары, муэссиселери ичюн эльверишли шараит ярата.
Инсан акъ-укъукълары саасындаки халкъара стандартларгъа риает этерек, Санкт-Петербургда 2003 сенеси 30-майыста ресмий олмагъан СНГ девлетлери ёлбашчыларынынъ корюшюви кетишатында Беяз Русие Мукъавелеге япылгъан махсус Протоколгъа къолтутты. Протокол боюнджа 1992 сенеси 9-октябрьде имзалангъан Мукъавеленинъ сюргюн олунгъан шахслар, миллий азлыкълар ве халкъларнынъ акъ-укъукълары тикленмеси иле багълы меселелер боюнджа анълашмасы даа 10 йылгъа девам эттирильди.
Беяз Русие Джумхуриети СНГ азаларынынъ топлашувларында музакереге чыкъарылгъан миллий азлыкъларнынъ акъ-укъукълары къорчаланмасы меселесинде даима фааль иштирак эте ве этеджек.
Везирнинъ биринджи муавини И.Петришенко».
Къырымтатар халкъынынъ “Намус” акъсакъаллар кенъеши Беяз Русие ёлбашчыларыны «сюргюн олунгъан шахыслар, миллий азлыкълар ве халкълар акъ-укъуларыны тиклемек»нинъ муимлигини анълагъанлары ичюн миннетдарлыкъ бильдире ве Мустакъиль Девлетлернинъ Бирлиги азалары олгъан девлетлернинъ ёлбашчылары къырымтатар халкъынынъ такъдирине керекли дикъкъат ве анълав иле янашаджакъларына инана.
Софу СЕЙЯР,
«Намус» джемаат тешкиляты
идаресининъ реиси.
Фикирлер
Фикирлеринизи языныз